Αναπνοή και Χορός. Του Κουζούμη Δημήτρη.

Το σώμα για να κινηθεί χρειάζεται όπως και το αυτοκίνητο ένα καύσιμο, μια πηγή ενέργειας. Για το σώμα μας η πηγή ενέργειας είναι η αναπνοή.
Η αναπνοή είναι καθοριστική για την ποιότητα της κίνησης σε κάθε χορό, είτε πρόκειται για μια αργή εκπνοή κατά τη διάρκεια μιας κάμψης, είτε για μια κόφτη κατά την εκτέλεση ενός jete ή ενός New York,είτε τη χρησιμοποιεί κανείς για προετοιμασία πριν την εκκίνηση στο βαλς και στους άλλους ευρωπαϊκούς χορούς είτε για να δοθεί δυναμική και χαρακτήρας σε ένα appel .
Η ποιότητα της αναπνοής είναι επίσης ένδειξη του άγχους και της έντασης στο σώμα. Όταν γεννιόμαστε πριν αρχίσουμε να φορτωνόμαστε φοβίες και άγχη η φυσιολογική ήρεμη αναπνοή μας γεμίζει όλο το χώρο των πνευμόνων γι’ αυτό και βλέπουμε στα μωράκια να φουσκώνει η κοιλίτσα τους όταν κοιμούνται. Διότι αναπνέουν βαθιά και διαφραγματικά (τρόπος αναπνοής ωφέλιμος για την ηρεμία του σώματος και τον καρδιακό ρυθμό).Καθώς μεγαλώνουμε, ξεχνάμε πώς να αναπνέουμε φυσιολογικά και περιορίζουμε την ανάσα μας μόνο στο πάνω μέρος των πνευμόνων.
Ακόμη πολλοί αρχάριοι μαθητές-χορευτές ξεχνούν να αναπνέουν κατά τη διάρκεια της άσκησης αγνοώντας πως η αναπνοή είναι βασική γα τη σωστή και λειτουργική εκτέλεση της κίνησης . Στους κοινωνικούς δε χορούς ο παράγοντας της κοντινής απόστασης των κεφαλιών κάνει τα πράγματα ακόμη πιο άβολα-δύσκολα. Οι άνθρωποι έχουμε ξεχάσει πως είναι να αγγίζει ο ένας τον άλλο και σε μια τάξη κοινωνικών χορών που συνήθως καλούνται οι ντάμες και οι καβαλιέροι να αλλάζουν μεταξύ τους συνεχώς, η σκέψη ότι η αναπνοή μου μπορεί να δυσαρεστεί τον άλλο, κάνει κάποιους καθ όλη τη διάρκεια που το ζευγάρι βρίσκεται σε οποιουδήποτε είδους αντικριστό κράτημα (αγκαλιά , κλειστή ή ανοιχτή λαβή) να αναπνέουν και να εκπνέουν (αν το θυμηθούν) μόνο από τη μύτη σαν τσαγιερά που βράζει .
Επιπλέον πολλοί μαθητές που δεν έχουν συνειδητοποιήσει ακόμη την έννοια της ευθυγράμμισης και του ‘’μακρέματος’’ , στην προσπάθειά τους να ‘’ψηλώσουν’’ παίρνουν αναπνοή ψηλά στη θωρακική κοιλότητα με αποτέλεσμα να σηκώνονται οι ώμοι και να υπάρχει ένταση και σφίξιμο σε όλο το πάνω μέρος όταν ο δάσκαλος ζητά σχεδόν αυθόρμητα και αυτονόητα να κατεβούν .
Καθήκον του παιδαγωγού του χορού είναι να φέρει την προσοχή του μαθητή στο ζήτημα της αναπνοής και να του μιλήσει για τη σωστή διαχείριση της. Είναι ανώφελο να παλεύει ο δάσκαλος να ευθυγραμμίσει έναν μαθητή ο οποίος στην υπερπροσπάθεια που καταβάλει εκείνη τη στιγμή να εκτελέσει την απλή εντολή της ‘’ορθής στάσης ‘’αγχώνεται και αυτό αντικατοπτρίζεται στην ‘’ψηλή’’ αναπνοή του. Καλό είναι να εστιάζουμε στην αρχή του μαθήματος την προσοχή του μαθητή στην αναπνοή του και να στοχεύουμε στην ευθυγράμμιση και στο μάκρεμα μέσα από μια κατάσταση ηρεμίας και πλήρους σωματικής συναίσθησης μέσα από την οποία μπορούμε να εργαστούμε περισσοτερο ποιοτικά και λειτουργικά.
Προτείνω το βιβλίο της Barbara Conable ‘’ The Structures and Movement of Breathing’’.Το βιβλίο αυτό απευθύνεται κυρίως σε χορωδίες και τραγουδιστές αλλά πιστεύω πως η τεχνική του Body Mapping που αναπτύσσεται στο 40σελιδο αυτό βιβλίο είναι αν μη τι άλλο ωφέλιμη για κάθε έναν που ενδιαφέρεται να γνωρίσει καλύτερα το σώμα του και να δουλέψει με αυτό. Επιπροσθέτως τα σκίτσα που εμπεριέχονται στο βιβλίο είναι μια εξαιρετική δουλειά του καθηγητή και ιατρικού σκιτσογράφου Tim Phelps, ο οποίος διδάσκει στο John Hopkins στη Βαλτιμόρη ,και συμβάλουν στην σωστή καθοδήγηση της αναπνοής δίνοντας στον αναγνώστη μια ακριβέστατη εικόνα του αναπνευστικού συστήματος.
Μέχρι την επόμενη φορά…
…just keep moving…
Κουζούμης Δημήτρης